Dorsalji nedir ?

Dorsalji nedir nasıl tedavi edilir?

Sırtınız mı ağrıyor?

Kimin ağrımaz ki herkesin sırtı ağrır, işte sırt ağrısının tıbbi genel adına dorsalji denir. Hangi sebepten olursa olsun ister kas spazmına bağlı dorsalji yaşayın, ister kemiklerde veya omurgada meydana gelen kireçlenmeye bağlı dorsalji yaşayın veya düştükten sonra sırt ağrısı çekin sonuç olarak doktorunuzun size poliklinikte vereceği ICD tanı kodu M54 dorsalji  olacaktır.

Doktorunuzun yanından çıktıktan sonra neyim varmış diyerek e-nabız ve diğer poliklinik evraklarınızda rahatsızlığınızın, M54 dorsalji ICD-10 kodu ile tanımlandığını görünce şaşırmayın. Artık siz bir M54 dorsalji hastasısınız ve bunun karşılığı dorsalji olarak ifade edilen şey yani sırt ağrısıdır. Bu genel tanının muhatabı olan bir hastanın omurgasında eğrilik veya yanlış postüre bağlı kas spazmı gibi farklı nedenlerle oluşmuş bile olsa her sebep genel tanı dorsalji olabilir.

Genel dorsalji belirtileri nelerdir ?

Dorsalji sırtınızın ağrımasıdır eğer sebebi sinir sıkışması ise ağrının nitelik ve niceliği değişir ve şiddeti artar. Bir kas spazmına bağlı dorsalji ağrısı yaşıyorsanız bu sefer ağrınıza bir tarafınızda spazma bağlı hareket kısıtlılığı da eklenebilir. Yada düşmüş, bir yerinizi fena halde zedeledikten sonra sırt ağrısı çekiyorsanız bu seferde eşlik eden morluk, lokal ağrı ve hassasiyet ile birlikte lokal bir bölgede dorsalji belirtileri oluşabilir. Uzun lafın kısası farklı sebeplere bağlı olarak oluşan bütün sırt ağrılarına verilen ortak bir isim ile karşı karşıyayız.

Dorsalji nedir belirtileri nelerdir

Dorsalji nedir?

Dorsalji neden olur?

40 yaş üstü kilolu kadınlar ve erkeklerde sırt ağrısı, bel fıtığı veya boyun fıtığı ile yanlış pozisyonda uyuma, çalışma şartlarında postür bozukluklarına neden olan kötü pozisyon alışkanlıkları nedeni ile oluşabilir. Bir iş yeri rahatsızlığı olarak rastlanılan ağrılar masa başında bilgisayar arkasında çalışanlarda uygunsuz pozisyona bağlı oluşabilir. Veya uzun süre aynı pozisyonda sabit kalıp telefonla konuşan, iş yapan ergonomik olmayan yatak ve kanepe gibi sağlıksız şartlarda uyuklayanlarda, alkol etkisi ile sızıp sabah yattığı gibi kalkanlarda daha sıktır.

Elbette yetersiz egzersiz ve aşırı kilo nedeni ile dorsalji sık rastlanılan bir modern zamanlar hastalığıdır. Vücutta sırt bölgesinde boyundan kalça eklemine kadar farklı seviyelerde oluşabilir ve her bir ağrı lokalizasyonu, şiddeti ve dağılımı sebebe yönelmiş  hekimleri farklı ayırıcı tanılara götürecek temel özellikler taşımaktadır.

Dorsalji Ne demek?

Sırt ağrısı terminolojisi ve özellikle sağlık uygulama tebliği çerçevesinde M54 dorsalji ne demek sorusu ile hemen her eczacı veya eczane kalfası karşılaşmaktadır. Hastaneye sırt ağrısı ile giden ve birçok  yaygın nedeni tarif edilen M54 tanısı örneğin 45-50 yaşında ki kadın ve erkek nüfusun %25 gibi bir oranda bel veya sırt omurgasında kötü kullanım ve ağır işe bağlı dejenerasyon, obezite ile sıklıkla eş zamanlı bel fıtığı nedeni ile meydana gelebilir. 50-60 yaş arası hasta grubu ise osteoartrit (omurga ve çevre ligamanlarda kireçlenme) ve spinal kanal darlığı stenoz nedeniyle oluşabilir.

Bazı çalışmalar sırt ağrısı için % 80 oranında emosyonel gerginlik, stres ve duygulanım bozuklukları ile ilişkili olduğunu ve BMI 30 üstü kişilerde yani obezite sorunu yaşayanlarda da sırt ağrısı dorsalji nedeni olduğunu unutmamak gerekir.

Dorsalji Neden olur?

Omurga sürekli hareket eden ve aralarinda komplike eklem bağlantıları olan bir kas ve kemik yapısıdır.

  • Boyun bölgesi omurga kemikleri özellikleri olarak kafa kemiği ile bağlantılı olup çevresinde boyun kasları ile çevrelenmiştir. Bu bölgede kas spazmı veya osteodejeneratif bozuklukların varlığı servikal dorsalji adı verilen boyun ve sırt ağrısına yol açar.
  • İş nedeni ile veya gündelik hayatta ağır yük ve kötü postür önemli bir spastik sırt ağrısı nedeni olup yaşam tarzı düzenlemesi ve iş yerlerinde ergonomik ortamların sağlanması ile bu şekilde oluşan ağrılar basit tedbirlerle kolaylıkla düzelir.
  • Servikal ve toraks bölgesinde kaburga kemikleri omurga kemikleri ile bağlantı içine girdiği için bu bölgede göğüs kafesi kaburga ve omurga kemikleri arasında oluşan eklemlerin de inflamasyon ve majör, minör travmaları ile oluşan ağrı ve spazmların neticesinde servikal ve torasik kaynaklı sırt ağrısı oluşur.
  • Torasik dorsalji boyun hariç olacak şekilde omurga ve kaburga kemikler arasında ki faset eklemlerin ve çevreleyen kasların spazmları ile oluşabilir. Spastik kas bozuklukları bir grup hastalık olup dorsalji nedeni olarak sıklıkla karşımıza çıkarlar.
  • Skolyoz veya kifoz gibi doğuştan omurga eğrilikleri yaygın sırt ağrısı yapar ancak etkene yönelik tedavi gerekir.
  •  Göğüs ve bel bölgesinin kesiştiği omurgadaki bölge bu sefer en çok bel fıtıklarının da görüldüğü ve obezite ile kötü postür gibi etiyolojinin ortak etkisi ile kendini gösteren sırt ağrılarıdır.
  •  Lomber  ve lumbosakral dorsalji ne demek denilirse artık bu bölge omurganın en hassas ve en çok baskı altında kalan kesimi olup leğen kemiği pelvis alt yapısı ile omurganın kesiştiği vücudun üst lokomotor ve alt lokomotor sisteminin birleşke noktası olup pek çok travma ve aşırı kilo bu bölgede oluşacak baskı ile bel fıtıkları, sakro ileit ve kalça eklemi dejenerasyonları ile lumbosakrak dorsalji nedeni olarak karşımıza çıkacaktır.
  • Dorsalji nedenleri arasında en sık gözlenen bir tanesi de osteoporoz yada halk tabiri ile kemik erimesidir. Kemik erimesi aslında kemiklerden kalsiyum kaybını ifade eder ve direncini kaybeden kemikler dış etkilere karşı daha hassas ve kırılmaya daha yatkın hale gelebilir. Kırılma denilince büyük kemik kırıkları dışında mikro kırıklar klinik takibe yakalanmasa bile müphem mikro osteoporotik omurga kemiklerinde oluşan kırıklar noktaal veya lokalize sırt veya bel ağrısına neden olabilir.
  • Kireçlenme, kemik erimesinin tersi olup vücudun eklem aralıkları ve eklem kapsülü, eklemi çevreleyen bağları gibi yapılarının aşırı kilo, hareketsizlik, yaşlanma, dejeneratif eklem, kas ve bağ dokusu hastalıklarına bağlı olarak kalsiyum kristalleri tarafından işgal edilerek, kireç tortusu gibi birikintilerin kişinin hareketlerini kısıtlaması, ağrı ve inflamasyon gibi oluşan doku iltihabı haline denir. Bu tip kireçlenmenin bir bulgusu olarak özellikle omurga kemikleri, eklem bağları, eklem kapsülleri ve kalça kemikleri, kalça eklemi ve kalça eklemini stabil hale getiren bağların kireçlenmesi yaygın sırt ağrısına yol açabilir. Radyolojik görüntüde yumuşak dokuların aynı kemik gibi kireç tuttuğu ve renginin kemik rengine dönüştüğü gözlenir.
  • Gözden kaçırılmaması gereken bir diğer durum kronik sırt ağrısı veya dorsalji nedeni omurga kemikleri kanserleri, iç organ tümörleri, kas tümörleri, jinekolojik kanserler gibi çok farklı ve ölümcül hastalıkların da sırtta yansıyan ağrılar yaparak dorsalji nedeni olarak karşımıza çıkabilir.

Dorsalji tedavisi öncesinde dikkat edilmesi gereken belirtiler

  • Hareketle artan veya azalan sırt ağrısı,
  • Omurganın belli pozisyonlarında rahatlama, eğilme veya ağır kaldırma esnasında sırta ve bacaklara vuran ağrı, kasılma veya uyuşma,
  • Ellerde ve bacaklarda ağrı, uyuşma,
  • Uyuma esnasında aynı pozisyonda kalmaktan dolayı şiddetli ağrı, sabah katılığı ve huzursuz bacak sendromu görülebilir,
  • Günlük aktivitelerde zorlanma,
  • Sırt kaslarında spazmlar,
  • Bel, boyun ve sırt hareketlerinde kısıtlılık,
  • Kronik ağrıya bağlı olarak depresyon, uykusuzluk gibi psikolojik belirtiler görülebilir.

Dorsalji Tedavisi Nasıl Yapılmalıdır?

Öncelikle sebep ortadan kaldırılmalıdır. Sıklıkla yapılacak bir omurga muayenesi, bel fıtığı muayenesi ve bu bölgelere ait görüntüleme tetkikleri sebepleri büyük oranda ortaya çıkarır. Tedavi sebebe yönelik olmalıdır.  Aşırı kilolu hastaların kilo vermesi ağır kaldırarak geçimini kazanan hastaların işlerinin daha hafif işlere geçiş ile bu olası sebepleri gidermek esastır.  Bu şekilde kronik sırt ağrısı tedavisi öncelikle nedene yönelik olmalıdır. İş ortamında sağlıksız pozisyona ve çalışma şartlarına bağlı olanlar iş yeri şartlarını iyileştirerek ve ergonomik iş yeri şartları ile kolayca önlenebilir.

Dorsalji nedir nasıl tedavi edilir ?

  • İlaç tedavisi : İlaç ve fizik tedavi yöntemleri ile hadisenin ameliyatsız olarak çözülmesi olup ilk aşamada bu yöntem hemen her hastada denenmelidir.
  • Cerrahi yöntem : Bel fıtığı ve omurga deformasyonlarına yönelik cerrahi girişimler Beyin Cerrahisi Klinikleri tarafından rutin uygulanmaktadır.

Ancak tıbbi tedavi etkene yönelik olarak Beyin Cerrahı ve Fizik Tedavi Uzmanları tarafından ortaklaşa takip ve tedavisi yapılarak süreç ilerler. Başlangıç seviyesinde olan omurga eğrilikleri, kas spazmları, postür bozuklukları, kiloya bağlı problemler yaşam tarzına yönelik diyet ve hafif egzersiz programları, fizik tedavi ile rehabilitasyon, kas gevşetici ve ödem çözücü tedaviler ile birlikte yapılır.

Ancak ileri seviyede omurga eğrilikleri veya bel fıtıkları fizik tedavi ve egzersiz programlarına cevap vermeyen durumlarda veya hastalarda dayanılmaz ağrı, kas kuvveti kaybı veya idrar kaçırma gibi önemli belirtiler olduğunda muhakkak cerrahi olarak omurga bozukluklarına müdahale gerekebilir. Bu cerrahi girişim omurga rijit fiksasyonu veya omurga dekompresyon ameliyatı gibi farklı isimler ile hastalığa göre uygulanır.  Beyin cerrahı bu durumda dorsalji tedavisi için gidilmesi gereken temel uzman doktordur.

 

Dorsalji tedavisi sırasında dikkat edilmesi gerekenler

  • Ağır olmamak kaydı ile yürüyüş veya yüzme benzeri sporlara yönelebilir ve rehabilitasyon sürecinde bol bol yürüme, yüzme gibi sporlar ile ile omurga ve postür kaslarının güçlenmesi sağlanmalıdır.
  • Ağır yük destek almadan veya doğrudan yerden ağırlık kaldırmaktan kaçınılmalıdır.
  • Stres, sigara ve alkolden uzak durulmalıdır.
  • BMI 25 geçmeyecek şekilde ideal kilo mutlaka korunmalıdır.
  • Fizik tedavi yanında statik ve dinamik yer, duvar egzersizleri ile omurga çevresinde ki kas grupları sürekli güçlü ve omurgayı sağlam ayakta tutacak şekilde takviye edilmelidir.
  • Günlük iş yaşamında ergonomik ortam araç ve gereçleri kullanmaya ve uygun postüre dikkat edilmelidir.

 

  Sosyal   Medyada   Paylaşın
  • Site Yorum

  • Bir Yorum Bırak




  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM
Tüm Konular
error: Kopyalamak mümkün değil !